Ο πρίγκιπας του Μενοίκου εν Βραζιλία, ή πώς μαθαίνεις τη δημοκρατία εν πτήσει πρώτης θέσης

του Πατριάρχη

Υπήρξε μια εποχή, όχι και τόσο μακρινή, μόλις λίγους μήνες πίσω, που ο Φειδίας Παναγιώτου μας διαβεβαίωνε πως θα άλλαζε τα πάντα. Ότι η πολιτική δεν χρειάζεται πια κομματάρχες και παρασκήνια, παρά μια εφαρμογή στο κινητό και τη σοφία του πλήθους. Θα ρωτούσε τον λαό, θα άκουγε τον λαό, θα ήταν, επιτέλους, ο ίδιος ο λαός που θα αποφάσιζε για όλα

Ο λαός, λοιπόν, αποφάσισε. Αποφάσισε ο Φειδίας να μην είναι εκεί όταν η Κύπρος διανύει μια από τις πιο κρίσιμες μέρες διπλωματίας για το Κυπριακό εδώ και χρόνια, με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ να κατεβαίνει στο νησί και το Εθνικό Συμβούλιο να συνεδριάζει για να χαράξει γραμμή ενόψει αυτής της κρίσιμης καμπής. Ο πρόεδρος ενός κόμματος που εκπροσωπείται στην Ευρωβουλή αποφάσισε πως αυτή ακριβώς τη στιγμή έπρεπε να βρίσκεται στη Βραζιλία.

Το ίδιο το επεισόδιο έχει ήδη τη δική του γελοιογραφική δραματουργία, την οποία μας την αφηγήθηκε ο ίδιος με μια ειλικρίνεια που θα ζήλευε κάθε stand up κωμικός. Ξύπνησε στη Βραζιλία και βρήκε οκτώ αναπάντητες κλήσεις από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Οκτώ, αριθμός που μαρτυρά κάποια επείγουσα κατάσταση στην άλλη άκρη της γραμμής και πλήρη απραξία σε αυτήν όπου κοιμόταν ο πρόεδρος της Άμεσης Δημοκρατίας.

Εν τω μεταξύ, όσο ο ίδιος αναπαυόταν στο άλλο ημισφαίριο, η αντιπρόεδρος του κόμματος και ο Μάικ Σπανός που βαφτίστηκε μέλος του κόμματος, είχαν ήδη «τακτοποιήσει» το ζήτημα της εκπροσώπησης στο Εθνικό Συμβούλιο. Πρόλαβαν να το κάνουν πριν καν ξυπνήσει ο ίδιος ο Φειδίας Παναγιώτου. Δεν είναι σαφές αν αυτό λέγεται αποτελεσματικότητα ή απλώς τσαπατσουλιά.

Και εδώ έρχεται το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της υπόθεσης. Ο Φειδίας, από τη Βραζιλία, επιχείρησε να εξηγήσει γιατί ανέθεσε την εκπροσώπηση του κόμματός του, στο σημαντικότερο συμβουλευτικό όργανο της χώρας για το εθνικό ζήτημα, σε άτομο του οποίου ακόμη και η κομματική ιδιότητα φέρεται να αποκτήθηκε με την εγγραφή σε μια ηλεκτρονική εφαρμογή, λες και είναι εταιρεία delivery. Τι μας είπε σε μισοαγγλικά και μισοκυπριακά; Το κόμμα είναι νέο και σιγά σιγά θα βρουν τις διαδικασίες. Κάποια στιγμή, μας υπόσχεται, θα ρωτούν και τους χρήστες της εφαρμογής για τα σημαντικά θέματα.

«Σιγά σιγά θα βρούμε τις διαδικασίες» είναι η απάντηση ενός κόμματος ο πρόεδρος του έχει ήδη περάσει από ευρωεκλογές, είναι ευρωβουλευτής, έχει τέσσερις βουλευτές και τώρα καλείται να πάρει θέση στο σημαντικότερο ζήτημα που υπάρχει. Δεν το έκανε στην ίδρυση του κόμματος, δεν το έκανε στην επιλογή Προέδρου της Βουλής, μια απόφαση εξίσου κρίσιμη για την πολιτική ισορροπία του τόπου και προφανώς δεν το έκανε ούτε τώρα, στο Κυπριακό, το θέμα για το οποίο υποτίθεται πως χτίστηκε όλο το αφήγημα περί «άμεσης» συμμετοχής του πολίτη. Η ερώτηση, λοιπόν, δεν είναι αν θα το κάνει ποτέ, αλλά γιατί θα έπρεπε κανείς να πιστέψει πως θα το κάνει, όταν κάθε ευκαιρία που παρουσιάστηκε μέχρι σήμερα καταλήγει στο ίδιο «σιγά σιγά».

Και μετά ήρθε το βίντεο. Ο ίδιος και η σύζυγός του, σε καμπίνα Πρώτης Θέσης της Emirates, με εισιτήριο των €10.000, πληρωμένο, όπως μας ενημέρωσε ο ίδιος, από «φίλο», του οποίου η ταυτότητα παραμένει, βολικά, ανώνυμη. Μας παρουσιάσε και άλλα χλιδάτα ταξίδια, αλλά αυτή τη φορά η αισθητική του αρχοντοχωριατισμού συνέπεσε χρονικά με την πλήρη απουσία του από το πιο σοβαρό θεσμικό ραντεβού με το Κυπριακό.

Θα μπορούσε κανείς να πει πως είναι προσωπική του υπόθεση πού ταξιδεύει και ποιος του πληρώνει το εισιτήριο. Ωστόσο ο ίδιος να είναι πρόεδρος κόμματος και ευρωβουλευτής που έχτισε ολόκληρη την πολιτική του ταυτότητα πάνω στην ιδέα πως εκπροσωπεί τον «απλό πολίτη» απέναντι στο κατεστημένο. Ο απλός πολίτης, όμως, δεν πετάει σε καμπίνα Πρώτης Θέσης με έξοδα ανώνυμου ευεργέτη. Ο απλός πολίτης, μάλιστα, είναι συνήθως αυτός που δεν έχει την πολυτέλεια να λείπει από κρίσιμες εθνικές στιγμές χωρίς κανείς να τον ρωτήσει τίποτα.

Το θέμα δεν αφορά το ταξίδι καθαυτό. Αφορά την δικαιολογία για την απουσία ευθύνης. Η «διαβούλευση με τους χρήστες» παραμένει διαρκώς «υπό κατασκευή», ενώ οι αποφάσεις που πραγματικά μετράνε λαμβάνονται από δύο τρία άτομα στην απουσία του ίδιου του προέδρου, ο οποίος τις εξηγεί εκ των υστέρων μέσω τηλεφώνου από άλλη ήπειρο.

Δεν πρόκειται για αφέλεια ενός νέου κόμματος που ακόμη ψάχνει τον δρόμο του. Πρόκειται για ένα μοτίβο με υπόσχεση συμμετοχικότητας που ποτέ δεν υλοποιείται, συνοδευόμενη από μια ζωή προσωπικής πολυτέλειας που δεν διαψεύδεται ποτέ. Και όσο η υπόσχεση παραμένει ανεκπλήρωτη, όσο πιο άνετα ζει ο ίδιος πάνω σε αυτήν.

Η Κύπρος υποδέχεται τον Γκουτέρες, υποδέχεται την Ολγκίν, περιμένει να δει αν θα υπάρξει έστω και μια χειραψία που να μοιάζει με πρόοδο και ο πρόεδρος της Άμεσης Δημοκρατίας, στο μεταξύ, περίμενε να ξυπνήσει.

Πότε σκοπεύει, τελικά, να ρωτήσει τους πολίτες του κάτι που πραγματικά έχει σημασία;