Βολικό να τα περιμένουμε όλα από ένα θαύμα

Του Πατριάρχη

Είναι αυτός ο υπόκωφος θόρυβος των ημερών, ένα παράξενο μίγμα από το κροτάλισμα των όπλων στη γειτονιά μας και τον ήχο από τις λαμπρατζιές που ετοιμάζονται, που σε κάνει να αναρωτιέσαι αν η Ιστορία έχει κολλήσει σε μια κακόγουστη επανάληψη. Μεγάλο Σάββατο, οι ώρες μετρούν αντίστροφα για την Ανάσταση, αλλά γύρω μας, από τις πεδιάδες της Ουκρανίας μέχρι τις ερήμους της Μέσης Ανατολής, το σκοτάδι επιμένει να διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο. Μέσα σε αυτό το σκηνικό, εμείς εδώ, σε μια ημικατεχόμενη κουκκίδα στον χάρτη, ετοιμαζόμαστε να καταναλώσουμε άλλη μια δόση από το εθνικό μας ναρκωτικό, που είναι η ξύλινη γλώσσα των πολιτικών ευχών.

Κάθε χρόνο, λίγο πριν το «Δεύτε λάβετε Φως», οι τηλεοπτικοί δέκτες και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πλημμυρίζουν από μηνλυματα που μοιάζουν να έχουν βγει από το ίδιο σκουριασμένο καλούπι. Ακούμε για τις καμπάνες που θα ηχήσουν ξανά στις βουβές εκκλησίες των κατεχομένων και για την Ανάσταση της πατρίδας που επίκειται, λες και η απελευθέρωση είναι ζήτημα μεταφυσικής παρέμβασης και όχι πολιτικής βούλησης ή στρατηγικής. Είναι πραγματικά απορίας άξιο πώς άνθρωποι που διαχειρίζονται τις τύχες αυτού του τόπου δεν αντιλαμβάνονται τη φθορά των λέξεων; Η επανάληψη αυτών των στερεοτύπων δεν προσφέρει παρηγοριά, αντίθετα, υπογραμμίζει την αδυναμία μας να αντικρίσουμε την πραγματικότητα.

Η τραγικότητα της εποχής μας δεν κρύβεται μόνο στους πυραύλους που φωτίζουν τον ουρανό πάνω από τον Λίβανο, το Ιράν ή την Ουκρανία, αλλά και στην πνευματική μας τεμπελιά. Προτιμούμε να αναμασάμε ευχολόγια για το Άγιο Φως που θα φωτίσει τις ψυχές των ηγετών, την ίδια στιγμή που οι ηγέτες αυτοί μοιάζουν να έχουν χάσει κάθε επαφή με την έννοια της ανθρωπιάς και της λογικής. Η πίστη, ως στοιχείο πολιτισμού και εσωτερικής αναζήτησης, είναι σεβαστή και αναγκαία, αλλά η εργαλειοποίησή της για την παραγωγή πατριωτικού μελοδράματος είναι τουλάχιστον άστοχη.

Σε έναν κόσμο που αλλάζει με ταχύτητα φωτός, που οι γεωπολιτικές ισορροπίες θυμίζουν κινούμενη άμμο, εμείς επιμένουμε να περιμένουμε το θαύμα, περιμένοντας πως ο αντίπαλος θα ωριμάσει σαν φρούτο και θα πέσει στο χώμα. Η Ανάσταση δεν μπορεί να είναι μια ετήσια άσκηση επί χάρτου για το πώς θα συγκινήσουμε το εκλογικό σώμα. Αν θέλουμε πραγματικά να δούμε τις εκκλησίες μας να λειτουργούν ξανά, αν θέλουμε μια πατρίδα ελεύθερη και σύγχρονη, οφείλουμε να εγκαταλείψουμε τη ρητορική του περασμένου αιώνα. Άλλωστε είναι κουραστική.

Ας αφήσουμε λοιπόν κατά μέρος τις βαρύγδουπες δηλώσεις για φέτος, ας κοιτάξουμε την αλήθεια κατάματα, με το θάρρος που απαιτεί η γνώση της ιστορίας και η κατανόηση των σύγχρονων τάσεων. Η πραγματική ελπίδα δεν βρίσκεται στις έτοιμες ατάκες των επικοινωνιολόγων, αλλά στην ικανότητά μας να παραμείνουμε άνθρωποι σε έναν κόσμο που έχει πάρει φωτιά. Ας ευχηθούμε λοιπόν λιγότερη υποκρισία και περισσότερη ουσία, γιατί η ιστορία δεν περιμένει όσους βολεύονται στις δάφνες των ευχών τους.