Του Πατριάρχη
Υπάρχει μια παράξενη συνομοταξία ανθρώπων που ζουν μέσα στην άνεση που προσφέρει η Δύση, απολαμβάνουν τηνελιτουργία των δημοκρατικών θεσμών και κάθε πρωί ρίχνουν μια μούντζα στον καθρέφτη τους, επειδή… βλέπουν τη Δύση!
Πληρώνουν λογαριασμούς από το κινητό, κλείνουν ραντεβού σε υπηρεσίες χωρίς να περιμένουν σε ουρές, σπουδάζουν δωρεάν σε πανεπιστήμια εγνωσμένου και αναγνωρισμένου κύρους, προσφεύγουν, όταν αισθάνονται πως αδικούνται, σε ανεξάρτητους θεσμούς δικαιοσύνης και μετά;…Μετά παίρνουν στα χέρια τους το πληκτρολόγιο, μπουκάρουν στα κοινωνικά δίκτυα για να αναγγείλουν, ως άλλοι προφήτες της μιζέριας, ότι «όλα ρε φίλε είναι σάπια».
Η σκηνή είναι κωμικοτραγική. Οδηγείς το ολοκαίνουργιο μοντέλο της Tesla, απαιτείς να ψήνει και καφέ στο ντουλαπάκι, γκρινιάζεις που δεν έχει και φραπεδιέρα και στο τέλος υμνείς ένα Lada του ’70, όπου ο αερόσακος είναι ένα μαξιλάρι για να μην σε τρυπάνε τα μεταλλικά ελατήρια του καθίσματος και αντί για ABS διαλέγεις όποια «προσευχή» θυμηθείς για να βγεις ζωντανός.
Το αντιδυτικό κόμπλεξ δεν ζητά λογική, ζητά παράσταση. Αν οι θεσμοί λειτουργούν, φταίει η «γραφειοκρατία». Αν τιμωρούνται οι παραβάτες, είναι «κυνήγι μαγισσών». Αν ο Τύπος αποκαλύπτει, είναι «προπαγάνδα». Το συμπέρασμα είναι προκατασκευασμένο, σαν μηχανή συσκευασίας και τυποποίησης. Βάζεις μέσα οποιοδήποτε γεγονός και βγαίνει πάντα η ίδια ετικέτα. «Δύση κακή, στραβή κι ανάποδη». Κι όμως, οι ίδιοι απολαμβάνουν τα «βασανιστήρια» της ελευθερίας, της λογοδοσίας, του ελέγχου, της εναλλαγής εξουσίας και εκείνο το ενοχλητικό φως που μπαίνει από τις γρίλιες και δεν αφήνει τα λάθη να κοιμηθούν ήσυχα.
Ας μην δούμε κάτι μακρινό. Η καθημερινότητα μας είναι δεμένη με την Ευρώπη. Διασφαλίσεις για τον πολίτη, χρηματοδοτήσεις, κανόνες στις αγορές, δικαιώματα που δεν αλλάζουν με το κέφι κανενός. Όταν όμως χρειάζεται στοιχειώδης συνέπεια, εμφανίζεται το ύφος του δήθεν επαναστάτη του σαλονιού. Θέλει την ΕΕ για τις παροχές, αλλά χωρίς τις υποχρεώσεις που απαιτούνται. Θέλει να διαμαρτύρεται χωρίς να διαβάζει, να καταγγέλλει χωρίς να αποδεικνύει, να σαρώνει τα πάντα με τη σκούπα των συνθημάτων και να μην αφήνει ούτε ψίχουλο πραγματικότητας πίσω του.
Η Δύση βέβαια δεν είναι ο Άγιος Παντελεήμονας. Έχει λάθη, αντιφάσεις, στιγμές αλαζονείας. Η διαφορά είναι ότι διαθέτει μηχανισμό αυτοδιόρθωσης. Αυτό που εδώ αποκαλείται «σκάνδαλο», αλλού θα ήταν απλώς άκρατου τάφου σιωπή (στην κυριολεξία). Εδώ υπάρχει ντροπή όταν αποκαλύπτεται το λάθος. Αλλού υπάρχει μόνο φόβος να μην αποκαλυφθεί ο αυτός που αποκαλύπτει. Η ελευθερία του λόγου δεν είναι δωρεάν. Έρχεται με λογαριασμό σε ευθύνη, σε τεκμήρια και υπομονή. Ξεβολεύει όσους θέλουν να ντύσουν τα νεύρα τους με ιδεολογία.
Μπορούμε – αι οφείλουμε- να απαιτούμε καλύτερα σχολεία, ταχύτερα δικαστήρια, καθαρότερη διοίκηση. Αυτό είναι Δύση. Διαρκής γκρίνια που βελτιώνει, όχι υστερία που ισοπεδώνει. Ναι, να επιμείνουμε και στον καφέ στο Tesla, αλλά όταν πατάμε φρένο, να ξέρουμε ότι θα σταματήσει, γιατί η νοσταλγία για το Lada της δεκαετίας του ’70 έχει ένα μικρό, αθώο πρόβλημα. Δεν βρίσκεις ανταλλακτικά για να αλλάξεις πορεία και όταν η πραγματικότητα τρακάρει με το παραμύθι, ο λογαριασμός έρχεται σε ρούβλια και δηνάρια… δηλαδή, δεν πληρώνεται ποτέ.
