Του Πατριάρχη
Κάθε φορά που πλησιάζουν εκλογές, ανακαλύπτουμε ξανά και ξανά τον μεγάλο εχθρό του λαού που είναι οι τράπεζες που θέλουν να «κλέψουν» τα σπίτια των φτωχών. Είναι μια ιστορία τόσο παλιά όσο και η κρίση του 2013, και τόσο «λαϊκή» που κανένα κόμμα δεν τολμά να την χαλάσει. Σήμερα έχουμε 2.500 δρομολογημένες ειδοποιήσεις εκποίησης, με τις 1.100 να αφορούν πρώτη κατοικία, και ξαφνικά όλοι θυμήθηκαν ότι είμαστε θύματα. «Χειρότερο και από το ’74», λένε μερικοί. Βολικό, γιατί ξεχνάμε εύκολα.
Για να μην παρεξηγηθώ, δεν θα κάνω τον δικηγόρο των τραπεζών. Έχουν κάνει άλλωστε τα δικά τους «θαύματα». Χρεώσεις που φυτρώνουν σαν αγριόχορτα, καταχρηστικές ρήτρες που η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κυνηγά, και φυσικά το μεγάλο κόλπο. Πούλησαν 141.000 δάνεια σε funds, τα οποία αγόρασαν με έκπτωση 80% και σήμερα τα διεκδικούν με τόκους που έχουν φουσκώσει το χαρτοφυλάκιο στα €18,5 δισ. Τα μη εξυπηρετούμενα ξεπέρασαν τα €25 δισ., πάνω και από το 2013 και βέβαια, η Χρηματοοικονομική Επίτροπος τρέχει να σβήνει αδικαιολόγητες χρεώσεις. Αυτή είναι η αυθαιρεσία που πρέπει να τιμωρηθεί και όχι να κουκουλωθεί.
Πάντως έχουμε επιλεκτική μνήμη. Την περίοδο 2008 – 2012 δεν μας ανάγκασε κανείς με το πιστόλι στον κρόταφο να πάρουμε δάνειο για μεζονέτα 250 τετραγωνικών, για εξοχικό με πισίνα και για λιμουζίνα παρκαρισμένη απ’ έξω. Τα πήραμε γιατί «έτσι κάνουν όλοι», γιατί η τράπεζα έδινε και γιατί το κράτος έκανε τα στραβά μάτια.
Σήμερα, από τις 146 πρώτες κατοικίες που όντως εκποιήθηκαν το 2025, με μέση αξία €205.000, δεν ήταν όλες καλύβες προσφύγων. Ήταν και σπίτια που χτίστηκαν με δάνειο 120% της αξίας τους.
Και τώρα τι ζητάμε; Να μην πληρώσουμε. Να «κουρευτεί» το δάνειο, να παγώσουν οι εκποιήσεις μέχρι €350.000 και να αποφασίζει η Επίτροπος με δεσμευτική ισχύ, ενώ θα αναμένουμε και τα δικαστήρια σε 5 -10 χρόνια να καταλήξουν σε αποφάσεις. Με άλλα λόγια, να πληρώσει ο συνεπής δανειολήπτης που σφίγγει το ζωνάρι, και ο φορολογούμενος που ήδη πλήρωσε €7,5 δισ. για την ΚΕΔΙΠΕΣ. Είναι τόσο προοδευτικό, που ακόμα και ο Μαρξ θα έκλαιγε από συγκίνηση.
Φυσικά, τα κόμματα μύρισαν ψήφους και έπεσαν με τα μούτρα στη διάσωση. Όλοι μαζί, σε ένα σπάνιο ρεσιτάλ ομοψυχίας, έχουν καταθέσει πάνω από 30 προτάσεις νόμου.
Κανείς όμως δεν λέει, «φίλε, πήρες δάνειο, δεν το πλήρωσες για 12 χρόνια και θες να μείνεις στο σπίτι τζάμπα;» Αυτό δεν φέρνει ψήφους. Φέρνει όμως ψήφους η μάχη απέναντι στις «κακές τράπεζες και τα funds».
Η ειρωνεία; Οι ίδιοι που φωνάζουν για τις τράπεζες, ψήφισαν το 2014 τον νόμο των εκποιήσεων για να πάρουμε τη δόση από την Τρόικα. Οι ίδιοι που σήμερα ζητούν πάγωμα, αύριο θα κατηγορούν τις τράπεζες ότι δεν δανείζουν τον κόσμο για να αναπτυχθεί η οικονομία.
Και ποιος πληρώνει; Ο μικρομεσαίος που δεν πήρε ποτέ δάνειο για έπαυλη, αλλά πλήρωσε με κούρεμα το 2013. Ο νέος που σήμερα δεν του δίνουν στεγαστικό δάνειο γιατί η τράπεζα φοβάται ότι αν δεν πληρώσει, θα βγει κάποιος «αγωνιστής» βουλευτής στην τηλεόραση να τον υπερασπιστεί.
Ο λαϊκισμός των εκποιήσεων δεν σώζει σπίτια, αλλά σώζει καριέρες. Κρατάει ζωντανό τον μύθο του «δανειολήπτη θύματος» και του «κακού τραπεζίτη κλέφτη», για να μην χρειαστεί να πούμε την άβολη αλήθεια. Στην Κύπρο χρεοκοπήσαμε δύο φορές. Μία από τις τράπεζες, και μία από την ψευδαίσθηση ότι μπορούμε να ζούμε με δανεικά χωρίς συνέπειες.
Μέχρι να το παραδεχτούμε, θα συνεχίζουμε να χειροκροτούμε κάθε πρόταση αναστολής, λες και η αναβολή είναι λύση. Ίσως να είναι λύση για τις επόμενες εκλογές.
