Η ενόχληση της Άγκυρας είναι η καλύτερη απόδειξη

Του Πατριάρχη

Η συνεργασία Κύπρου, Ελλάδας και Ισραήλ δεν αποτελεί ιδεολογική σύμπραξη Χριστοδουλίδη – Μητσοτάκη – Νετανιάχου ούτε κάποια διπλωματική ντρίπλα για εσωτερική κατανάλωση. Είναι επιλογή στρατηγικής λογικής και η πιο καθαρή απόδειξη ότι αυτή η επιλογή είναι σωστή, βρίσκεται στην ίδια την αντίδραση της Άγκυρας. Ο Χακάν Φιντάν μέσα σε λίγες ημέρες με αλλεπάλληλες δηλώσεις, παρουσιάζει τη συνεργασία των τριών χωρών περίπου ως απειλή για την περιοχή και ακόμη χειρότερα, ως συμμαχία στραμμένη κατά «μουσουλμανικών χωρών». Όταν η Άγκυρα ενοχλείται τόσο έντονα, κάτι έχει καταλάβει πολύ καλά. Έχει καταλάβει πως απέναντί της διαμορφώνεται ένα πλαίσιο σοβαρότητας, συνεννόησης και αποτροπής, το οποίο δεν μπορεί εύκολα να εκβιάσει.

Η Τουρκία θα προτιμούσε μια Κύπρο μόνη, εκτεθειμένη και φοβισμένη. Θα προτιμούσε και μια Ελλάδα περιορισμένη σε αμυντικές εξηγήσεις, αντί για μια χώρα που χτίζει συμμαχίες με κράτη τα οποία διαθέτουν ισχύ, τεχνολογία και επιχειρησιακή εμπειρία. Το Ισραήλ, είτε αρέσει σε κάποιους είτε όχι, είναι ένας από τους πιο ισχυρούς παίκτες της περιοχής σε θέματα άμυνας, πληροφοριών, αντιπυραυλικής και αντιdrone προστασίας. Ήδη η τριμερής συνεργασία έχει αποκτήσει πιο ουσιαστικό στρατιωτικό και τεχνολογικό βάθος, με κοινό αμυντικό σχεδιασμό, ασκήσεις και συνεργασία σε συστήματα αντιμετώπισης νέων απειλών, όπως τα σμήνη μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Δεν πρόκειται για θεωρίες καφενείου, αλλά για μια νέα γεωπολιτική πραγματικότητα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Κύπρος έχει ακόμη έναν λόγο να επενδύει σε αυτό το σχήμα. Είναι το πιο κοντινό κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη φλεγόμενη Μέση Ανατολή και έχει ήδη βρεθεί μέσα στην ακτίνα σοβαρών περιφερειακών κλυδωνισμών. Η συνεργασία με την Ελλάδα είναι αυτονόητη και η συνεργασία με το Ισραήλ είναι αναγκαία. Όχι για να προκληθεί κανείς, αλλά για να υπάρχει πλέγμα ασφάλειας σε μια περιοχή όπου οι συσχετισμοί αλλάζουν με βίαιο τρόπο και όπου οι ευχές των διεθνών οργανισμών όπως ο αποδυναμωμένος ΟΗΕ, συνήθως φτάνουν καθυστερημένα. Η ασφάλεια δεν οικοδομείται με ρητορικά νανουρίσματα αλλά με σχέσεις εμπιστοσύνης, κοινά συμφέροντα και δυνατότητα άμεσης αντίδρασης.

Όταν η Τουρκία επιτίθεται φραστικά σε αυτή τη συνεργασία, στην ουσία παραδέχεται ότι δεν την ελέγχει και αυτό την ενοχλεί περισσότερο από όλα. Για δεκαετίες ήθελε να επιβάλλει την θέση ότι χωρίς την έγκρισή της δεν μπορεί να στηθεί καμία σοβαρή αρχιτεκτονική ασφάλειας στην περιοχή και η τριμερής Κύπρου, Ελλάδας και Ισραήλ ακυρώνει ακριβώς αυτή τη φιλοδοξία.

Η απάντηση της Αθήνας ήταν σωστή όταν ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα ασκεί την εξωτερική της πολιτική ανεξάρτητα και δεν δέχεται υποδείξεις, ιδιαίτερα μέσα σε ένα κλίμα διαστρέβλωσης της πραγματικότητας.

Η Λευκωσία και η Αθήνα δεν έχουν λόγο να απολογούνται επειδή συνεργάζονται με ένα ισχυρό περιφερειακό κράτος. Έχουν λόγο όμως να το κάνουν ακόμη πιο συστηματικά, πιο οργανωμένα και με μεγαλύτερο βάθος. Στη διεθνή πολιτική, η ορθότητα μιας κίνησης συχνά φαίνεται από το ποιος ενοχλείται και εδώ η Άγκυρα φωνάζει τόσο πολύ, που σχεδόν γράφει μόνη της το επιχείρημα.