Στην επεξεργασία νέου στεγαστικού σχεδίου που θα προβλέπει την ανέγερση πολυκατοικιών σε κενά κρατικά οικόπεδα εντός προσφυγικών συνοικισμών, για σκοπούς προσιτού ενοικίου προς όφελος του προσφυγικού κόσμου, προχωρεί το Υπουργείο Εσωτερικών, όπως ανακοίνωσε σήμερα, Τρίτη ο Υπουργός Εσωτερικών Κωνσταντίνος Ιωάννου, κατά την πρώτη συνεδρία της νέας σύνθεσης της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προσφύγων.
Ο Υπουργός παρουσίασε ενώπιον της Επιτροπής τον απολογισμό των πολιτικών που εφαρμόστηκαν τα τελευταία τριάμισι χρόνια στα ζητήματα που αφορούν τον προσφυγικό κόσμο, ενώ τα μέλη της Επιτροπής κατέθεσαν τις προτεραιότητες τους ενόψει της νέας κοινοβουλευτικής περιόδου.
Αναφερόμενος στο νέο στεγαστικό σχεδιασμό, ο κ. Ιωάννου δήλωσε ότι το Υπουργείο εξετάζει τη δημιουργία κατοικιών με προσιτό ενοίκιο εντός προσφυγικών συνοικισμών. «Ξεκινήσαμε πρόσφατα να εξετάζουμε το ενδεχόμενο παραχώρησης προσιτού ενοικίου. Να εντοπιστούν κενά οικόπεδα σε συνοικισμούς και μόλις έχουμε καλά νέα, θα σας ενημερώσουμε με λεπτομέρειες για την ανέγερση πολυκατοικιών σε κενά οικόπεδα για να δοθούν με προσιτά ενοίκια στους πρόσφυγες», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η πρόταση βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο επεξεργασίας.
Κατά τη συνεδρία, ο Υπουργός έκανε επίσης εκτενή αναφορά στη διαχείριση των τουρκοκυπριακών περιουσιών, υποστηρίζοντας ότι πλέον εφαρμόζεται «αντικειμενικό σύστημα με αντικειμενικά και σαφή κριτήρια επιλεξιμότητας και μοριοδότησης» και ότι η διάθεση των περιουσιών γίνεται με διαφάνεια. Όπως είπε, από την εφαρμογή του νέου πλαισίου πραγματοποιήθηκαν τέσσερις δημοσιεύσεις διαθέσιμων περιουσιών που αφορούσαν 37 κατοικίες, 71 επαγγελματικά υποστατικά και 177 γεωργικούς κλήρους. Παράλληλα, μέσω των ελέγχων που διενεργούνται στις συμβάσεις τουρκοκυπριακών περιουσιών έχουν προχωρήσει 79 ανακτήσεις υποστατικών, ενώ 130 υποθέσεις βρίσκονται ενώπιον της δικαιοσύνης.
Ο κ. Ιωάννου αναφέρθηκε ακόμη στα αναθεωρημένα στεγαστικά σχέδια της Υπηρεσίας Μέριμνας και Αποκατάστασης Εκτοπισθέντων, σημειώνοντας ότι το 2025 εξετάστηκαν 2.197 αιτήσεις και παραχωρήθηκαν συνολικά 56,4 εκατ. ευρώ σε δικαιούχους. Υποστήριξε επίσης ότι η αύξηση των εισοδηματικών κριτηρίων και η αναθεώρηση των διαδικασιών οδήγησαν σε σημαντική μείωση των παραπόνων που καταγράφονταν τα προηγούμενα χρόνια.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο σχέδιο «κτίΖΩ». Ο Υπουργός ενημέρωσε την Επιτροπή ότι δύο πολυκατοικίες στους συνοικισμούς Αποστόλου Ανδρέα στα Λατσιά και Κόκκινες στον Στρόβολο θα παραδοθούν εντός Ιουλίου, ενώ άλλες τέσσερις βρίσκονται σε στάδιο ανέγερσης σε Λευκωσία και Λεμεσό. Επιπλέον, όπως είπε, το φθινόπωρο αναμένεται να αρχίσει η κατασκευή ακόμη δύο πολυκατοικιών σε Λεμεσό και Λάρνακα.
Σε ό,τι αφορά την έκδοση τίτλων ιδιοκτησίας και πιστοποιητικών μίσθωσης σε προσφυγικούς συνοικισμούς, ο Υπουργός δήλωσε ότι την τελευταία διετία εκδόθηκαν 485 τίτλοι ιδιοκτησίας και 247 πιστοποιητικά μίσθωσης που εκκρεμούσαν για χρόνια, ενώ υπενθύμισε την απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου που επιτρέπει την έκδοση τίτλων ακόμη και σε περιπτώσεις πολεοδομικών παρατυπιών. Σύμφωνα με τον ίδιο, η ρύθμιση αυτή επηρεάζει συνολικά 838 δικαιούχους πρόσφυγες.
Αναφορά έγινε και στο ζήτημα της εκ μητρογονίας άσκησης του εκλογικού δικαιώματος. Ο Υπουργός υπενθύμισε ότι η σχετική ρύθμιση έχει ήδη εφαρμοστεί στις εκλογές της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, σημειώνοντας ότι πρόκειται για ένα θέμα που απασχολεί διαχρονικά τον προσφυγικό κόσμο.
Οι παρεμβάσεις των βουλευτών επικεντρώθηκαν κυρίως στη στεγαστική κρίση, στις τουρκοκυπριακές περιουσίες και στην ανάγκη βελτίωσης των υφιστάμενων σχεδίων στήριξης.
Από πλευράς ΔΗΣΥ, ο βουλευτής Γιώργος Κάρουλλας αναφέρθηκε στις αυξημένες ανάγκες στέγασης και ζήτησε ταχύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων χώρων στους συνοικισμούς, ενώ ο βουλευτής Δήμος Γεωργιάδης έθεσε ζητήματα διατήρησης της σχέσης της νέας γενιάς με τις κατεχόμενες περιουσίες.
Από πλευράς ΑΚΕΛ, ο βουλευτής Χρίστος Χριστοφίδης επικεντρώθηκε στις καθυστερήσεις που καταγράφονται στο πρόγραμμα αναδόμησης προβληματικών πολυκατοικιών, ζητώντας σαφή χρονοδιαγράμματα, ενώ η βουλευτής Αναστασία Χάσικου εισηγήθηκε αναθεώρηση των εισοδηματικών κριτηρίων των στεγαστικών σχεδίων ώστε να ανταποκρίνονται στο αυξημένο κόστος ζωής.
Παράλληλα, ο βουλευτής του ΔΗΚΟ Αδάμος Ασπρής αναφέρθηκε στην ανάγκη απλούστευσης διαδικασιών και καλύτερης ενημέρωσης των πολιτών, ενώ η βουλευτής του ΑΛΜΑ Λίτσα Δρουσιώτου εισηγήθηκε διαφοροποίηση της επιδότησης ενοικίου ανά επαρχία και αξιοποίηση ανεκμετάλλευτων κατοικιών στους προσφυγικούς συνοικισμούς. Ακόμη, έθεσε το ζήτημα της επέκτασης του δικαιώματος εκ μητρογονίας ψήφου και στις βουλευτικές εκλογές.
Σε δηλώσεις του μετά το πέρας της συνεδρίας, ο Υπουργός προχώρησε σε διευκρινίσεις αναφορικά με το υπό εξέταση σχέδιο ανέγερσης πολυκατοικιών σε προσφυγικούς συνοικισμούς, οι οποίες θα διατίθενται σε πρόσφυγες με προσιτό ενοίκιο. «Ο στόχος είναι να εντοπισθούν κενά τεμάχια που δεν έχουν οποιαδήποτε εμπράγματα βάρη στους συνοικισμούς και σε αυτούς τους συνοικισμούς η πρόθεσή μας είναι να αξιολογήσουμε ένα σχέδιο να ανεγερθούν πολυκατοικίες οι οποίες θα προσφέρονται σε προσιτό ενοίκιο σε πρόσφυγες συμπατριώτες μας», ανέφερε.
Ερωτηθείς κατά πόσο οι κατοικίες θα διατίθενται αποκλειστικά σε πρόσφυγες, απάντησε ότι «το δεδομένο είναι ότι θα δίνονται σε πρόσφυγες με προσιτό ενοίκιο. Είναι για βοήθεια του προσφυγικού κόσμου η συγκεκριμένη στεγαστική πολιτική».
Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος της Επιτροπής και βουλευτής του ΑΚΕΛ Νίκος Κέττηρος εξέφρασε ικανοποίηση για την εξαγγελία, σημειώνοντας ότι πρόκειται για πρόταση που είχε τεθεί πρόσφατα ενώπιον του Υπουργού. «Σήμερα ο Υπουργός το ανέφερε προς τιμήν του ενώπιον της Επιτροπής ότι θα προχωρήσει με ένα σχέδιο. Είναι στα αρχικά στάδια, αλλά επεξεργάζονται ένα σχέδιο υιοθετώντας αυτή την εισήγηση για την ανέγερση πολυκατοικιών σε προσφυγικούς συνοικισμούς για τις ανάγκες του προσφυγικού κόσμου», ανέφερε, προσθέτοντας ότι το στεγαστικό εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι πρόσφυγες.
Ο βουλευτής του ΔΗΣΥ Γιώργος Λυσανδρίδης χαιρέτισε την πρόθεση του Υπουργείου να προωθήσει σχέδιο αξιοποίησης κενών χώρων και οικοπέδων στους προσφυγικούς συνοικισμούς, σημειώνοντας ότι «θα αναμένουμε το επόμενο διάστημα, ειδικότερα τον Σεπτέμβρη, να δούμε πώς θα υλοποιηθεί αυτός ο σχεδιασμός».
Από πλευράς ΕΛΑΜ, ο βουλευτής Λίνος Ιωάννης Χατζηγεωργίου εξέφρασε στήριξη στην πρωτοβουλία, δηλώνοντας ότι «είμαστε υπέρ του να χτιστούν πολυκατοικίες οι οποίες θα εξυπηρετήσουν τις ανάγκες των ίδιων των προσφύγων».
Ο βουλευτής του ΔΗΚΟ Ζαχαρίας Κουλίας επανέφερε σειρά εισηγήσεων που, όπως είπε, αφορούν διαχρονικές εκκρεμότητες του προσφυγικού ζητήματος. Μεταξύ άλλων, ζήτησε την επαναφορά του σχεδίου παραχώρησης οικοπέδων σε πρόσφυγες που διαμένουν σε τουρκοκυπριακές κατοικίες, κάνοντας λόγο για «μεγάλη αδικία εις βάρος τους». Παράλληλα, εισηγήθηκε την επαναφορά προγραμμάτων αυτοστέγασης και δημιουργίας νέων συνοικισμών, καθώς και αναθεώρηση της επιδότησης ενοικίου.
Σε δηλώσεις προέβη και ο βουλευτής της Άμεσης Δημοκρατίας Δημήτρης Σούγλης, ο οποίος αναγνώρισε ότι έχουν γίνει παρεμβάσεις στους προσφυγικούς συνοικισμούς, υποστήριξε ωστόσο ότι οι ρυθμοί παραμένουν ανεπαρκείς σε σχέση με τις ανάγκες. «Γίνονται πολλά προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά με ρυθμούς χελώνας», ανέφερε, ζητώντας επιτάχυνση των έργων αναβάθμισης και ανέγερσης νέων στεγαστικών μονάδων.
Αναμονή απόφασης Ανωτάτου για τις αλλαγές στα προσφυγικά στεγαστικά δάνεια
Στο πλαίσιο της συνεδρίας, η Επιτροπή άρχισε τη συζήτηση αναφορικά με τους τροποποιητικούς κανονισμούς του 2026 για το Σχέδιο Αποκατάστασης Προπολεμικής Φερεγγυότητας του Φορέα Ισότιμης Κατανομής Βαρών, οι οποίοι προβλέπουν επαναφορά της επιβάρυνσης του 1% του επιτοκίου στους δανειολήπτες και κατάργηση της προθεσμίας των έξι μηνών για υποβολή αιτήσεων από δανειολήπτες, οι οποίοι δεν είχαν αιτηθεί στο παρελθόν.
Όπως ανέφερε ο Πρόεδρος της Επιτροπής, σε δηλώσεις του μετά την ολοκλήρωση της συνεδρίας, μετά τις τοποθετήσεις της Νομικής Υπηρεσίας, του Υπουργείου Οικονομικών και του Φορέα Ισότιμης Κατανομής Βαρών, κρίθηκε σκόπιμο να αναμένεται η απόφαση του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου επί της σχετικής αναφοράς που καταχώρισε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, πριν συνεχιστεί η εξέταση του θέματος.
Ο κ. Κέττηρος διαφώνισε με την κυβερνητική πρόταση για επαναφορά της επιβάρυνσης του 1%, υποστηρίζοντας ότι η Βουλή είχε ήδη ψηφίσει όπως το επιτόκιο επιδοτείται εξ ολοκλήρου από τον Φορέα, κάνοντας λόγο για «έναν καθαρά αντιπροσφυγικό νόμο».
Από την πλευρά του, ο βουλευτής του ΔΗΣΥ Γιώργος Λυσανδρίδης ανέδειξε τη σημασία του Φορέα, χαρακτηρίζοντάς τον ως «το μοναδικό αποκούμπι του προσφυγικού κόσμου αυτή τη στιγμή», ενώ ο βουλευτής του ΕΛΑΜ Λίνος Ιωάννης Χατζηγεωργίου ανέφερε ότι η Επιτροπή θα επανέλθει στο θέμα μόλις εκδοθεί η απόφαση του Δικαστηρίου.
Πηγή: KYΠΕ
