Του Πατριάρχη
Η εικόνα είναι σαφής. Η Πρόεδρος της Κομισιόν επισκέπτεται το κρατικό εργοστάσιο VMZ στο Σοπότ της Βουλγαρίας, όπου παράγονται οβίδες «σε μεγάλες ποσότητες», ενώ ανακοινώνεται αξιοποίηση του ευρωπαϊκού χρηματοδοτικού εργαλείου SAFE για νέες γραμμές προωθητικών και βλημάτων. Το μήνυμα είναι διπλό. Ενίσχυση της Ουκρανίας τώρα και αναπλήρωση των ευρωπαϊκών αποθεμάτων για αύριο. Δεν πρόκειται για λεονταρισμούς, αλλά για ψυχρή προσαρμογή σε έναν πιο επικίνδυνο κόσμο.
Παράλληλα η ΕΕ έχει δεσμευθεί να παραδώσει φέτος δύο εκατομμύρια βλήματα στην Ουκρανία, ενώ η Rheinmetall εγκαινιάζει το μεγαλύτερο ευρωπαϊκό εργοστάσιο πυρομαχικών με στόχο ετήσια παραγωγή εκατοντάδων χιλιάδων οβίδων. Αυτές δεν είναι «μικρές ειδήσεις»· είναι το νέο βιομηχανικό υπόβαθρο της ευρωπαϊκής ασφάλειας.
Στην άλλη πλευρά, η Ρωσία έχει μετατρέψει την οικονομία της σε πολεμική μηχανή. Oι αμυντικές δαπάνες της για το 2025 υπολογίζονται άνω του 7% του ΑΕΠ, επίπεδα που θυμίζουν άλλη εποχή. Η πολυδιαφημισμένη «ανάπτυξη» της Μόσχας τρέφεται αποκλειστικά από τον πόλεμο και στεγνώνει την ρωσική κοινωνία. Όσο το Κρεμλίνο πιστεύει ότι κερδίζει από τον αναθεωρητισμό, τόσο θα επενδύει στον πόλεμο.
Υπάρχει κανείς που δεν διερωτάται αν «προετοιμαζόμαστε για μεγάλο πόλεμο»;
Η ειλικρινής απάντηση είναι ότι προετοιμαζόμαστε για να τον αποτρέψουμε. Ο πόλεμος συνήθως ξεσπά όταν ο επιτιθέμενος υπολογίζει ότι ο αντίπαλος είναι αδύναμος, διχασμένος ή καθυστερεί.
Η αποτροπή στήνεται σε τρεις πυλώνες: Ισχύ, σαφήνεια και διάρκεια.
Ισχύς, ώστε το κόστος της επιθετικότητας να είναι δυσβάσταχτο. Σαφήνεια, ώστε να μην υπάρχουν «γκρίζες ζώνες» σε κανόνες και κόκκινες γραμμές. Διάρκεια, γιατί οι δικτάτορες ποντάρουν στην κόπωση των Δημοκρατιών.
Τι μπορεί να ανατρέψει την πορεία προς σύγκρουση; Πρώτον, μια Ουκρανία που στέκεται όρθια με επαρκή αντιαεροπορική και πυραυλική άμυνα, για να μην επιτρέπεται στη Ρωσία να κερδίσει δια της φθοράς. Δεύτερον, συνοχή της Δύσης γύρω από κοινή προμήθεια αμυντικών δυνατοτήτων μέσω εργαλείων όπως το SAFE, για να σταλεί το μήνυμα ότι «δεν κερδίζεις χρόνο απέναντι στην Ευρώπη». Τρίτον, στοχευμένη οικονομική πίεση στη ρωσική πολεμική βάση και στα δίκτυα παράκαμψης των κυρώσεων.
Δεν είναι συνθήματα αλλά για αποφάσεις που ήδη υλοποιούνται.
Για την Κύπρο, που βιώνει τον τουρκικό αναθεωρητισμό και λειτουργεί ως ανατολικό σύνορο της Ευρώπης, δεν έχει τίποτα να φοβηθεί από την ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας. Αυτό που έχει να κάνει είναι να διεκδικήσει όσο το δυνατόν μεγαλύτερη συμμετοχή, με υποδομές, εμπλοκή σε προγράμματα, σκληρή επιτήρηση των κυρώσεων και αναβάθμιση της ανθεκτικότητας απέναντι σε υβριδικές απειλές. Η ειρήνη δεν είναι ευσεβής πόθος· είναι πολιτική που κοστίζει, αλλά κοστίζει λιγότερο από την ήττα.
