Μιλά για πράξεις που ισοδυναμούν με κυβερνητικές – Δακτυλοδείχνει την ΕΤΥΦΑ – «Ανοιχτή σε διάλογο ώστε το έργο να ολοκληρωθεί»
Παίρνει θέση για το έργο τερματικού στο Βασιλικό η κοινοπραξία CPP-Metron Consortium Ltd (CMC).
Η εταιρεία παραθέτει τα γεγονότα γύρω από το Έργο ενώ εξηγεί τους λόγους και την αιτία τερματισμού του.
Μεταξύ άλλων κάνει λόγο για καθυστερήσεις πληρωμών, δακτυλοδείχνει την ΕΤΥΦΑ και μιλά για δηλώσεις που ισοδυναμούν με πολιτικές παρεμβάσεις που δινουν άλλοθι στις καθυστερήσεις.
Παράλληλα αναφέρει ότι είναι ανοιχτή σε διάλογο ώστε το έργο να ολοκληρωθεί το συντομότερο δυνατό σημειώνοντας ότι παραμένει δεσμευμένη στη διαφάνεια και στην υπεύθυνη συνεργασία προς όφελος της Κυπριακής Δημοκρατίας και του λαού της.
Αυτούσια η ανακοίνωση:
Πρόσφατα, αρκετά κυπριακά μέσα ενημέρωσης δημοσίευσαν αναφορές σχετικά με το έργο του τερματικού εισαγωγής LNG στην Κύπρο. Την ίδια στιγμή, τα δημοσιεύματα αυτά παρουσιάζουν συζητήσεις που λαμβάνουν χώρα με την Ενεργειακή Επιτροπή. Συγκεκριμένα, το ειδησεογραφικό portal Πολίτης στις 2 Σεπτεμβρίου 2025 ανέφερε στο άρθρο του «Παπαναστασίου: τις επόμενες μέρες η έκθεση του διαχειριστή έργου για τον Τερματικό στο Βασιλικό» και στην τελευταία παράγραφο ότι:
«Ακολούθως, ο Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ενέργειας ανακοίνωσε το άνοιγμα της κλειστής συνεδρίας της Επιτροπής, με την παρουσία του Υπουργού Ενέργειας, του Γενικού Ελεγκτή, των εκπροσώπων των θεσμών, των αναδόχων και των υπεργολάβων του έργου».
Ωστόσο, ως Ανάδοχος, η CPP ποτέ δεν προσκλήθηκε ούτε είχε γνώση οποιασδήποτε τέτοιας συνεδρίασης.
Η CPP πάντοτε τηρούσε τις δεσμεύσεις της και παραμένει πρόθυμη να συνεργαστεί με καλή πίστη, ώστε το Έργο να ολοκληρωθεί υπεύθυνα προς όφελος του κυπριακού λαού. Δυστυχώς, λόγω θεμελιωδών διαφορών στις προσδοκίες μεταξύ Αναδόχου και ΕΤΥΦΑ, το έργο έχει περιέλθει σε αδιέξοδο.
Δεδομένων των ανησυχιών που εξέφρασαν η Κυβέρνηση, η Βουλή και τα ΜΜΕ, η CPP θεωρεί αναγκαίο να δοθεί στο κοινό σαφής εικόνα της πραγματικής κατάστασης και των λόγων που οδήγησαν στις τρέχουσες δυσκολίες.
i. Ιστορικό και πραγματικά γεγονότα του Έργου
Το Κοινοπρακτικό Σχήμα με επικεφαλής την CPP υπέγραψε τη Σύμβαση Μηχανικής, Προμήθειας, Κατασκευής, Λειτουργίας και Συντήρησης (EPCOMA) τον Δεκέμβριο του 2019, ακολουθώντας αυστηρά τη διαδικασία διαγωνισμού, τους τοπικούς κανόνες προμηθειών και τις οδηγίες της ΕΤΥΦΑ.
Η επίσημη έναρξη του Έργου, όπως επιβεβαιώθηκε από την ΕΤΥΦΑ, πραγματοποιήθηκε μόλις στα τέλη Σεπτεμβρίου 2020, δηλαδή σχεδόν 10 μήνες μετά την υπογραφή της EPCOMA.
Οι λόγοι για την καθυστέρηση ήταν δύο: (1) σύμφωνα με την ΕΤΥΦΑ, η μη διαθεσιμότητα κεφαλαίων μέχρι τον Μάιο 2020 και (2) οι τεράστιες καθυστερήσεις στον διορισμό του Μηχανικού του Κυρίου του Έργου μέχρι τα τέλη 2020.
Η CPP πιέστηκε από την ΕΤΥΦΑ να αγοράσει το πλοίο LNGC, που θα μετατρεπόταν σε FSRU, λίγες μέρες μετά την υπογραφή της EPCOMA. Το πλοίο οδηγήθηκε σε δεξαμενή ξηράς στις αρχές Αυγούστου 2020, με πλήρη γνώση της ΕΤΥΦΑ. Όμως, λόγω της απουσίας Μηχανικού του Κυρίου, κάθε σχεδιαστική, προμηθευτική και κατασκευαστική εργασία στο πλοίο καθυστερούσε συστηματικά από την ΕΤΥΦΑ.
Η ΕΤΥΦΑ διέθετε μόλις έναν μηχανικό χωρίς καμία εμπειρία σε παρόμοια έργα και στη συνέχεια προσέλαβε έναν ακόμη, επίσης άπειρο. Ο Μηχανικός του Κυρίου δεν είχε ούτε αυτός εμπειρία σε έργα πετρελαίου και φυσικού αερίου.
ii. Πραγματικοί λόγοι για την τερματισμό του Έργου
Καθυστερήσεις πληρωμών από την ΕΤΥΦΑ
Η ΕΤΥΦΑ από την αρχή του Έργου καθυστερούσε τις πληρωμές και πάντα έβρισκε φθηνές δικαιολογίες. Ένα πρώτο παράδειγμα είναι ότι, σύμφωνα με την EPCOMA, ποσό άνω των €60 εκατ. έπρεπε να είχε καταβληθεί μετά την άφιξη του πλοίου στο ναυπηγείο στις αρχές Αυγούστου 2020. Το ποσό αυτό καταβλήθηκε μόλις στο τέλος Φεβρουαρίου 2021.
Η επόμενη πληρωμή έγινε μόλις τον Ιούλιο 2022, δηλαδή 16 μήνες αργότερα.
Η CPP αναγκάστηκε να χρηματοδοτεί την ταμειακή ροή του έργου, κάτι που αντιβαίνει στις ρήτρες της EPCOMA.
Δηλώσεις του Υπουργού Ενέργειας το 2024 («Δεν θα δώσουμε ούτε ένα σεντ παραπάνω στους Κινέζους για το Βασιλικό») ισοδυναμούν με πολιτική παρέμβαση σε εμπορικό έργο και έδωσαν άλλοθι για καθυστερήσεις πληρωμών.
Η CPP, αν και συνέχισε εργασίες, αναγκάστηκε να τις αναστείλει τον Ιανουάριο 2024 λόγω μη πληρωμών. Μετά από διαβεβαιώσεις του Υπουργού, επανεκκίνησε τον Μάρτιο 2024, αλλά επειδή δεν έγιναν πληρωμές, διέκοψε οριστικά το έργο στις 18 Ιουλίου 2024.
Επιβολή πρόσθετων εργασιών εκτός EPCOMA
Η ΕΤΥΦΑ απαίτησε κατασκευή κρυογονικού προβλήτα (Cryogenic Jetty), κάτι που αφορά εξαγωγές LNG – ενώ η Κύπρος δεν διαθέτει τέτοιες εγκαταστάσεις. Αυτό αύξησε το κόστος κατά €100+ εκατ.
Οι μηχανικοί της ΕΤΥΦΑ καθυστερούσαν συνεχώς την έγκριση σχεδίων με σχόλια, οδηγώντας σε τεράστιες καθυστερήσεις.
Η ΕΤΥΦΑ προσπαθούσε να επιβάλει επιπλέον εργασίες χωρίς να τις αναγνωρίζει συμβατικά.
Η CPP προσέφυγε στο Διεθνές Δικαστήριο Διαιτησίας του Λονδίνου (LCIA) τον Φεβρουάριο 2023.
Για τα ζητήματα ασφάλειας εξοπλισμού
Όλος ο εξοπλισμός είχε εγκριθεί από ΕΤΥΦΑ και τον Μηχανικό του Κυρίου (Hill International), με δοκιμές FAT και SAT.
Τα προβλήματα με τις πασσάλους (piles) αναγνωρίστηκαν, η CPP ανέλαβε ευθύνη, κόστος και εργάστηκε σε λύση μαζί με ΕΤΥΦΑ, αλλά η λύση δεν ολοκληρώθηκε λόγω τερματισμού.
Για τα ζητήματα σχεδιασμού
Όλες οι μελέτες εγκρίνονταν από ΕΤΥΦΑ και Μηχανικό Κυρίου πριν από κάθε στάδιο. Άρα οι κατηγορίες για σχεδιαστικά λάθη δεν έχουν βάση.
Για το πλοίο FSRU
Ο μετασχηματισμός ολοκληρώθηκε εντός EPCOMA και πιστοποιήθηκε από Lloyd’s Register.
Στις 16 Ιανουαρίου 2024, το Lloyd’s δήλωσε πως το πλοίο ήταν έτοιμο για παράδοση, αλλά η ΕΤΥΦΑ αρνήθηκε να το παραλάβει μέχρι τον Δεκέμβριο 2024.
Τα «12 υπόλοιπα έργα» αφορούσαν κυρίως τον προβλήτα, όχι το πλοίο. Οι κατηγορίες για «ελλείποντα εξαρτήματα» είναι ψευδείς.
Το κόστος των δύο εξαρτημάτων που παρουσιάστηκε ως €9 εκατ. είναι στην πραγματικότητα περίπου €209.000, όπως φαίνεται από στοιχεία που διέρρευσαν στη Βουλή.
Το FSRU ανήκει στον Κύριο του έργου από τον Ιούνιο 2022· οι ισχυρισμοί περί «ομηρίας» του είναι ανακριβείς.
iii. Επόμενη μέρα
Η CPP δηλώνει:
Η διαφορά για τις απλήρωτες οφειλές και τις πρόσθετες εργασίες έχει υποβληθεί στο LCIA.
Από αίσθημα ευθύνης προς τον Κύπριο φορολογούμενο, η CPP είναι ανοιχτή σε διάλογο ώστε το έργο να ολοκληρωθεί το συντομότερο δυνατό.
Η CPP παραμένει δεσμευμένη στη διαφάνεια και στην υπεύθυνη συνεργασία προς όφελος της Κυπριακής Δημοκρατίας και του λαού της.
